« hiphopliefde, jungle-trombone en rauw spuug | Main | god's eigendom »

16 maart 2006

de waarheid

En weer zag ik vorige week een Amerikaanse politicus het bestaan van Abu Ghraib en Guantanamo Bay verdedigen. De onmacht die je op zo’n moment voelt is haast ondraaglijk. Aan het milieu kun je wat doen (batterijen verzamelen, minder met de auto rijden), aan het leed in Zuidelijke Landen kun je – in elk geval voor je gevoel – iets doen (geld overmaken op een nummer), maar tegen het onrecht dat daar plaatsvindt, elke dag opnieuw, is niets te doen. Je kunt je hoogstens elke dag opnieuw realiseren dat het bestaat.
Er zijn bijna geen woorden om het leed van de gevangenen op die duivelse plekken te beschrijven, en er zijn tegelijkertijd miljoenen woorden om dat onrecht te verdedigen: gladde, soepele, geruststellende woorden. Er zijn duizend synoniemen voor marteling. Er zijn duizend rechtvaardigingen voor, allemaal leugens, en de allergrootste – en meest gebruikte – leugen is deze: wij willen de waarheid vinden. We hebben die leugen de afgelopen jaren zo vaak gehoord dat we het niet eens meer merken, en dat terwijl wij, als we tenminste af en toe een boek lezen, allang weten wat de waarheid is.

‘But what if your prisoner is telling the truth,’ I ask, ‘yet finds he is not believed? Is that not a terrible position? Imagine: to be prepared to yield, to yield, to have nothing more to yield, to be broken, yet to be pressed to yield more. And what a responsibility for the interrogator! How do you ever know when a man has told you the truth?’
‘There is a certain tone,’ Joll says. ‘A certain tone enters the voice of a man who is telling the truth. Training and exerience teach us to recognize that tone.’
‘The tone of thruth! Can you pick up this tone in everyday speech? Can you hear whether I am telling the truth?’
This is the most intimate moment we have yet had, which he brushes off with a little wave of the hand. ‘No, you misunderstand me. I am speaking only of a special situation now, I am speaking of a situation in which I am probing for the truth, in which I have to exert pressure to find it. First I get lies, you see – this is what happens – first lies, then pressure, then more lies, then more pressure, then the break, then more pressure, then the truth. That is how you get the truth.’

(J.M Coetzee: Waiting for the Barbarians)

De waarheid is dat je een mens moet breken om bij de waarheid te komen.
En als u dan nog niet begrijpt waar ik het over heb: probeer u eens even voor te stellen, al is het maar tien seconden, dat u vanochtend wakker werd in een papieren overall, op een harde brits, en dat u in de gang de voetstappen van uw ondervragers hoorde.


jaeggi om 16 maart 2006 10:33